Na polskim rynku nieruchomości często możemy spotkać się z określeniem „działka rekreacyjna” oraz „działka budowlana”. Oba typy gruntów różnią się swoim przeznaczeniem oraz możliwościami zabudowy, co może wprowadzać w zakłopotanie potencjalnych nabywców. W dzisiejszym artykule wyjaśnimy, czym dokładnie jest działka rekreacyjna, co można na niej wybudować, czym różni się od działki budowlanej oraz na co należy zwrócić uwagę, decydując się na jej zakup.
Czym jest działka rekreacyjna?
Należy zdawać sobie sprawę, że działka rekreacyjna nie posiada formalnej definicji w polskim prawie, co może budzić pewne niejasności. Ogólnie jednak przyjmuje się, że jest to obszar przewidziany do budownictwa mieszkaniowo-rekreacyjnego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w warunkach zabudowy.
Wyróżniamy dwa podstawowe typy działek rekreacyjnych: Rodzinne Ogrody Działkowe (ROD) oraz samodzielne nieruchomości w rękach prywatnych właścicieli. Co ważne, Rodzinne Ogrody Działkowe znajdują się na terenach Skarbu Państwa, samorządów terytorialnych i innych stowarzyszeń, natomiast działki rekreacyjne w rękach prywatnych właścicieli stanowią odrębne nieruchomości.
Czy można kupić działkę rekreacyjną i wybudować na niej domek letniskowy lub inną nieruchomość?
Kwestia budowy domów, domków letniskowych i altan na działkach rekreacyjnych jest regulowana przez przepisy prawa budowlanego. Należy wiedzieć, że działka rekreacyjna zazwyczaj jest przeznaczona do celów wypoczynkowych i rekreacyjnych, a nie do całorocznego zamieszkania. Niemniej jednak, na tego typu działce można wybudować niewielki domek letniskowy, a czasami nawet całoroczny, bez konieczności uzyskiwania pozwolenia na budowę. Oczywiście w ściśle określonych przypadkach.
Wolnostojące parterowe budynki rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy do 35 m² są dopuszczalne, przy jednym budynku na każde 500 m² działki. Oprócz tego wolnostojące altany o powierzchni zabudowy do 35 m² również są dozwolone, przy ograniczeniu do dwóch altan na każde 500 m² powierzchni działki.
Warto jednak wiedzieć, że od 19 września 2020 roku, budowa każdego domu parterowego na działce rekreacyjnej wymaga zgłoszenia do starostwa lub wydziału architektoniczno-budowlanego urzędu miasta lub urzędu gminy. Trzeba także pamiętać, że działka rekreacyjna może być wykorzystywana wyłącznie w celach rekreacyjnych i wypoczynkowych, nie może zaś być przeznaczona do całorocznego zamieszkiwania.
Działka rekreacyjna a budowlana – czym się różnią?
Jak już wspomnieliśmy, działka rekreacyjna jest dedykowana pod budownictwo rekreacyjno-mieszkaniowe, na której można wybudować dom przeznaczony do wypoczynku. W przypadku działki budowlanej natomiast jej głównym przeznaczeniem jest postawienie domu całorocznego. Jest to główna różnica pomiędzy nimi.
Informacje dotyczące zabudowy danej działki rekreacyjnej lub budowlanej znajdują się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Jeśli taki plan nie istnieje, możliwe jest złożenie wniosku o wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Działki rekreacyjne pozwalają na budowę domków letniskowych, co stanowi ich atut, jeżeli szukamy miejsca na spędzenie wolnego czasu, podczas gdy działki budowlane są dedykowane do budowy domów mieszkalnych na stałe. O tym zawsze należy pamiętać.
O czym pamiętać podczas kupna działki rekreacyjnej?
Przed dokonaniem zakupu działki rekreacyjnej warto dokładnie zbadać plan zagospodarowania przestrzennego i przeznaczenia sąsiednich terenów. Szczególnie ważne jest sprawdzenie księgi wieczystej działki, co pozwoli dowiedzieć się więcej o aktualnym właścicielu i ewentualnych obciążeniach, takich jak hipoteka.
Warto również zaznajomić się z ograniczeniami danego terenu, szczególnie jeśli wybieramy działkę typu ROD (Rodzinny Ogródek Działkowy), gdzie nie zawsze jest możliwość prowadzenia działalności gospodarczej czy budowania tradycyjnych domów. Natomiast na samodzielnej działce rekreacyjnej, będącej naszą własnością, mamy więcej swobody i możemy wybudować dowolny dom lub obiekt letniskowy, oczywiście zgodnie z warunkami zabudowy i miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ostatecznym krokiem jest podpisanie aktu notarialnego w wybranej kancelarii notarialnej, w którym sprzedający i kupujący zobowiązują się do zakupu działki rekreacyjnej.
Ile kosztuje działka rekreacyjna? Od czego zależy jej cena?
Trzeba zdawać sobie sprawę, że ceny działek rekreacyjnych mogą być bardzo zróżnicowane i zależą od kilku czynników. Wpływ na cenę mają między innymi stan zabudowy, położenie, stan prawny oraz przyłączenie mediów. Działki z już postawionymi domkami są znacznie droższe niż te bez zabudowy, co warto mieć na uwadze, jeśli nasza decyzja o budowie nieruchomości jest elastyczna.
Działki położone w pobliżu dużych aglomeracji miejskich zazwyczaj są droższe niż te w okolicach mniejszych miast i wsi. Oprócz tego działki własnościowe są zwykle znacznie droższe od działek Rodzinnych Ogrodów Działkowych. Wyróżniają się również poszczególne regiony kraju. Województwo mazowieckie jest liderem pod względem wysokości cen działek, podobnie jak województwo pomorskie ze względu na nadmorskie położenie. Z kolei najtańsze działki znajdują się w województwie lubuskim, gdzie metr kwadratowy może kosztować około 63 złote.